Terug naar Surya's Cultuur net

 

Hindoehoogtijdagen

Elk jaar vallen de Hindoehoogtijdagen op een andere dag. Het Hindoeïsme kent een God die zich in diverse hoedanigheden heeft gemanifesteerd. Hieronder volgen de Hindoehoogtijdagen met hun betekenis.

 

11 Februari 2005  Swami Dayanand Jayanti
Op deze dag worden in de mandirs (tempels) en op andere ontmoetingsplaatsen erediensten en plechtigheden georganiseerd ter ere van de geboortedag van Swami Dayanand (11 februari 1824), de stichter en grondlegger van de Arya Samaj, een hervormingsbeweging binnen het Hindoeisme. Behalve een vuuroffer (havan) worden er toespraken gehouden en leerstukken van Swami Dayanand voorgelezen.

13 Februari 2005  Vasant Panchami
Holi (een van de belangrijkste feesten) wordt op deze dag ingeluid met het planten van de Holika (een stek van de ricinus/castorolie plant) wanneer de lente (vasant)begint. Deze dag heet dan ook Vasant - Panchami of Vasant - utsav (lentefeest). De winter, die veel narigheden en ongemakken met zich meebrengt is dan over zijn hoogtepunt heen. De dagen gaan lengen en de zon schijnt ook langer. Er is meer licht en meer warmte. Dit betekent dus meer bloei en leven in de natuur, hetgeen ook op het gevoel en gemoed van de mens inwerkt. Ook de mens is blij en viert samen met de natuur feest.

8 Maart 2005  Maha Shivratri (= de Nacht van Shiva)
Over de gehele wereld gedenken de Hindoes op deze nacht de Almachtige Shiva, de gever van de gelukzaligheid ( zuiverheid en reinheid van de natuur of de schepping) en de verdrijver van alle demonische krachten (milieuverontreinigde krachten of processen). De gelovigen brengen de nacht door (meestal in tempels, mandirs) met het verrichten van offers (puja, havan) en met het reciteren van de Shiva Mantra "Aum Namah Shivaya".

25 Maart 2005  Holika Dahan
Holika Dahan is de vooravond van het Holifeest, waarbij de opgerichte Holika (het kwaad symboliserende brandstapel) onder veel belangstelling wordt aangestoken. Dit vindt altijd plaats op de laatste dag van de maand Phagun. Het is dan volle maan. Na deze plechtigheid, onder leiding van een pandit (priester), zingen de aanwezigen onder andere Chautaals. Chautaals zijn liefdesliederen ter ere van Ram en Krishna.

26 Maart 2005  Holi
Het Holifeest is niet een zuiver godsdienstig feest. Het feest heeft meer een sociaal –cultureel en folkloristisch karakter en is dus niet beperkt tot de belijders van een godsdienst. Alle Hindoes, zonder onderscheid van rangen en standen, vieren gezamenlijk het Holifeest door zingend en Chautaal (muziek) spelend elkaar te besprenkelen met kleurstoffen (rood en groen) en welriekende stoffen (poeder en parfum). Het Holi - Phaguafeest wordt jaarlijks gevierd op de laatste dag van de maand Phagun, de laatste maand volgens Hindoe jaartelling (meestal in de maand maart volgens de christelijke jaartelling). Het Hindoeïsme kent een eigen jaartelling. Omdat de viering samenvalt met het begin van de jaartelling van de Hindoes, wordt het Holifeest beschouwd als een nieuwjaarsfeest. Het Holifeest staat in het teken van het begin van een nieuw jaarsseizoen ( de lente), en daarom spreekt men ook wel van lentefeest of oogstfeest (omdat het in India samenvalt met de graanoogst). Het Holifeest wordt ook beschouwd als een overwinningsfeest : de overwinning van het goede op het kwade.
M
eer info: www.ohmnet.nl/holi (webspecial OHM)

9 April 2005  Navratri (9 t/m 18 april) ( = de negen nachten)
Tweemaal per jaar ( meestal in de periode maart / april en in de periode september/oktober) vindt gedurende negen nachten ( "navratri") een bijzondere verering plaats van de oerkracht der natuur, het vrouwelijke aspect van het goddelijke: de verering van Parvati of Durga Mata. Negen dagen lang besteden de Hindoes alle aandacht aan Durga Mata of Parvati, die de mensheid liefde en bescherming geeft. Tijdens beide vereringen vasten en bidden de Hindoes gedurende de negen dagen.

18 April 2005  Ramnavmi
Behalve de geboortedag van Shri Krishna (Krishna Janamashtmi), vieren de Hindoes in Nederland ook de geboortedag van Ramchandra (Ram) uit het epos Ramayana, de zevende incarnatie van Vishnu. Op deze dag staan tijdens de gebedsdiensten in de Nederlandse mandirs (tempels) Ram en zijn vrouw Sita centraal (Ramnavmi).

24 April 2005  Hanuman Jayanti
Hanuman Jayanti is een feestdag ter ere van de geboorte van Hanuman. Na Ram is Hanuman de meest populaire goddelijke manifestatie. Zijn populariteit dankt hij aan zijn alom in het epos Ramayana uitvoerig beschreven daden van moed en beleid en aan zijn edele eigenschappen van trouw en kuisheid. Hij wordt als de meest ideale, trouwe, onbaatzuchtige en toegewijde dienaar van Ram beschouwd. Door de Hindoes wordt hij aangeroepen als beschermer tegen en als verdrijver van kwade geesten en demonen. Tijdens diensten wordt uit de Hanuman-chalisa ( loflied aan Hanuman ) voorgelezen en wordt zijn jhandi ( vlag aan een bamboestok ) geplant.

5 Juni 2005  Hindoestaanse Immigratie
Na een reis van drie maanden zette op 5 juni 1873 de eerste Brits-Indische immigranten voet aan wal in Suriname. Zij kwamen met het zeilschip de 'Lalla Rookh' (letterlijk: Roze wang). Zo begon de Immigratie van een grote groep Hindoestanen vanuit India naar Suriname. Jaarlijks wordt deze dag herdacht.

Meer info: www.ohmnet.nl/immigratie

21 Juli 2005  Vijas Puja (ook wel Guru Purnima)
D
eze dag wordt gevierd ter herinnering en verering van de wijze Vijaas. Hij wordt gezien als de eerste guru in het Hindoeisme die de Vedas classificeerde en de achttien Purana’s en de Mahabharat schreef. Op Guru Purnima wordt de guru vereerd door de discipelen. Op deze dag viert en bekrachtigt men de verbinding tussen leraar en leerling. In een feestelijke sfeer dankt men de guru voor zijn niet aflatende beschikbaarheid het licht in de leerlingen te doen ontwaken. Guru Purnima is een gebeurtenis die wereldwijd in vele tradities gevierd wordt.

10 Augustus 2005  Nagh Panchami
Dit festival wordt vooral gewijd aan Shésh-nagh (slang), die god Vishnu, de beschermer van de schepping, op zich draagt. In Bengalen wordt de godin van slangen (Mansa-dévi) aanbeden. Ook god Shiva wordt aanbeden aangezien hij slangen als ornamenten draagt.

19 Augustus 2005  Raksha Bandhan
De laatste tijd zien wij in Nederland Hindoes steeds vaker aandacht besteden aan Raksha Bandhan. Op deze dag wordt met enig ceremonieel een beschermingskoord gebonden om de pols van degene op wiens bescherming men rekent. Het is gebruikelijk dat de Raksha (koordje / Rakhi) door een zus wordt gebonden om de rechterpols van haar broer. De broer geeft daarbij een geschenk of snoepgoed aan de zus.

26 Augustus 2005  Krishna Janamashtmi (26/27 aug)
Op deze dag herdenken de Hindoes de geboortedag van Shri Krishna, de leermeester uit de Bhagvad Gita, die de incarnatie van God Vishnu is, die op aarde is gekomen om de mensheid de waarheid, de weg en het licht (waarheid, gerechtigheid en kennis) te wijzen. Op deze dag worden in de meeste mandirs in Nederland erediensten gehouden.

7 September 2005  Ganesh Chaturthi
Op deze dag wordt de zoon van God Shiva, Ganesh, wel bekend als mens met het olifantenhoofd herdacht.

19 September 2005  Pitri Puja (19 sept t/m 3 okt)
In deze periode worden vaak de voorouders herdacht en vereerd. Dit gebeurd met speciale diensten en offerandes.

4 Oktober 2005  Navratri (4 okt t/m 13 okt) ( = de negen nachten)
Tweemaal per jaar ( meestal in de periode maart / april en in de periode september/oktober) vindt gedurende negen nachten ( "navratri") een bijzondere verering plaats van de oerkracht der natuur, het vrouwelijke aspect van het goddelijke : de verering van Parvati of Durga Mata. Negen dagen lang besteden de Hindoes alle aandacht aan Durga Mata of Parvati, die de mensheid liefde en bescherming geeft. Tijdens beide vereringen vasten en bidden de Hindoes gedurende de negen dagen.

10 Oktober 2005  Sarasvati Puja
Godin Sarasvati staat op deze dag centraal. Zij is erg geliefd omdat zij representant is van kunst , wetenschap, muziek en literatuur.

13 Oktober 2005  Vijay Dashmi
Vijay Dashmi is de dag waarop Shri Ram (verschijning van god Vishnu) de demonenkoning Ravan had overwonnen. Shri Ram staat voor het goede en Ravan voor het kwade. De overwinning van Shri Ram op Ravan symboliseert dus de overwinning van het goede op het kwade.

19 Oktober 2005  Karva Chauth
Karva Chauth valt negen dagen voor Divali, in oktober of november. Het is voor vrouwen in Noord-India de belangrijkste dag om te vasten. Een vrouw vast dan voor de gezondheid van haar man, die als haar beschermer optreedt nadat ze haar ouderlijke huis verlaten heeft. De godin die bekend staat als Gauri Mata wordt aanbeden gedurende de vastperiode. Ook in Nederland neemt deze dag in populariteit toe.

1 November 2005  Divali
Het Divalifeest is meer een religieus feest. Het wordt gevierd in de nacht van de nieuwe maand Kartika (oktober/november). Divali is een feest ter ere van godin Laksmi. Daarom wordt er op die avond overal Maha Laksmi Puja gehouden, een gebedsdienst ter ere van Laksmi, die de Vrouw, de Moeder der Aarde, het licht en het geluk symboliseert. In de huizen worden veel lichtjes en lampjes aangemaakt ten teken van de overwinning van het licht op de duisternis, van het goede op het kwade, van waarheid op onwaarheid, van rijkdom op armoede. Het is een lichtfeest, een bezinningsfeest door middel van meditatie en gebed. De mens tracht door te bidden in het goede en reine te komen. Licht is een bestaansvoorwaarde voor de mens. Het Licht of Agni is de machtige verschijning van God, het symbool voor kennis, bevrijding en geestelijke verlichting. Divali wordt gezien als een van de belangrijkste Hindoe feestdagen.

Meer info: www.ohmnet.nl/divali   

2 November 2005  Gobardhan Puja
Duizenden jaren geleden spoorde god Krishna (de achtste incarnatie van god Vishnu) de mensen van Vrindavan aan in plaats van Indra, de berg Gobardhan te vereren. Dit wekte de woede van Indra op en veroorzaakte een enorme wolkbreuk om de mensen weg te vagen. God Krishna tilde de berg op en droeg het op zijn pink. Hij beschermde daaronder de mensen van Vrindavan en het vee. Indra gaf zich uiteindelijk gewonnen en bewees eer aan Krishna. Vanaf toen zijn Hindoes begonnen jaarlijks Gobardhan-puja te houden. Ook god Krishna zelf wordt op deze dag in de hoedanigheid van koeherder vereerd. Hij was in zijn jeugd een zeer bekwame koeherder. Het vee wordt met bloemen en kransen en met goud- en zilverpapier versierd.

15 November 2005  Ganga Nahan
Op deze dag neemt men massaal een bad in de heilige rivier de Ganges in India. Hierdoor raakt men bevrijd van alle zonden en worden lichaam en geest gereinigd. Deze dag wordt in haar originele vorm in India gevierd. In andere landen waar Hindoes wonen vinden er alternatieve vormen van viering plaats.

11 December 2005  Gita Jayanti
Dit is een hindoe feestdag waarop de Srimad Bhagavad Gita centraal staat. De Gita komt voor in het 6e boek van het epos Mahabharata (het grootste epos aller tijden) en bestaat uit 700 shloka's (verzen) die in 18 hoofdstukken zijn gerangschikt. De Gita is de dialoog tussen Shri Krishna en zijn devoot, de ridder Arjuna. In deze dialoog worden drie wegen (yoga's) aangegeven, volgens welke de mens moksha (verlossing van dit aardse leven) kan bereiken. Deze wegen zijn: de karma yoga, de weg van het belangeloos handelen; de bhakti yoga, de weg van de intense overgave en de gyan yoga, de weg van het verstandelijk inzicht. De Gita, die de essentie weergeeft van de in de Veda's en Upanishads vervatte kennis en wijsheid, is in nagenoeg alle westerse talen vertaald.

 

 

Terug naar Surya's Cultuur net

 

Bron: OHM